Dochody z najmu a majątek wspólny, co z wynajmowanym mieszkaniem?
W czasie trwania małżeństwa pojawia się wiele wątpliwości dotyczących tego, co należy do majątku wspólnego, a co do majątku osobistego małżonków. Jedno z częstszych pytań brzmi: czy dochody z najmu są wspólne, jeśli mieszkanie wynajmuje tylko jedno z małżonków? Albo: co z takim lokalem przy podziale majątku po rozwodzie?
W tym artykule wyjaśniamy, jak wygląda to w świetle przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego i na co trzeba zwrócić uwagę, planując podział majątku.
Co mówi prawo? Dochody z najmu a majątek wspólny
Zgodnie z art. 31 § 2 pkt 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, do majątku wspólnego należą: „dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków”. Oznacza to, że nawet jeśli mieszkanie należy do jednego z małżonków (np. zostało odziedziczone lub kupione przed ślubem), to dochody z jego wynajmu wchodzą do majątku wspólnego – o ile między stronami obowiązuje wspólność ustawowa (czyli nie podpisano intercyzy). W skrócie: lokal może być majątkiem osobistym, ale pieniądze z najmu już są wspólne.
Mieszkanie wynajmowane a podział majątku – jak to wygląda?
Przy podziale majątku wspólnego po rozwodzie (lub po ustaniu wspólności majątkowej) bardzo istotne jest rozróżnienie pomiędzy własnością mieszkania, a dochodami z jego wynajmu. To dwie odrębne kwestie – i nie zawsze idą w parze.
- Własność mieszkania jeśli lokal został nabyty przed ślubem, odziedziczony, otrzymany w darowiźnie albo objęty rozdzielnością majątkową, to zazwyczaj stanowi majątek osobisty jednego z małżonków i nie podlega podziałowi.
- Dochody z najmu – jeśli mieszkanie było wynajmowane w trakcie trwania wspólności ustawowej, to uzyskiwane zyski np. miesięczny czynsz najmu – wchodzą do majątku wspólnego, niezależnie od tego, kto formalnie był właścicielem lokalu.
Co to oznacza w praktyce? Jeśli jedno z małżonków przez kilka lat wynajmowało swoje mieszkanie, a wpływy z najmu zasilały wspólny budżet, to te dochody co do zasady powinny zostać rozliczone przy podziale majątku. Nawet jeśli druga strona nie miała udziału we własności lokalu.
A co z remontami i kosztami utrzymania?
Często pojawia się też pytanie: czy można żądać zwrotu kosztów poniesionych przez drugiego małżonka na mieszkanie, które jest majątkiem osobistym? Odpowiedź zależy od okoliczności – ale co do zasady, nakłady z majątku wspólnego na majątek osobisty (np. remont lokalu należącego tylko do jednego z małżonków) mogą podlegać rozliczeniu. Sąd analizuje, czy takie wydatki były istotne i czy realnie zwiększyły wartość lokalu.
Podsumowanie
Choć samo mieszkanie może należeć do majątku osobistego jednego z małżonków, dochody z najmu uzyskiwane w trakcie trwania wspólności ustawowej co do zasady wchodzą do majątku wspólnego. Oznacza to, że przy podziale majątku po rozwodzie zyski z wynajmu nawet jeśli mieszkanie wchodziło do majątku osobistego jednego z małżonków mogą zostać rozliczone między stronami. Podobnie dzieje się w przypadku kosztów poniesionych z majątku wspólnego na rzecz nieruchomości należącej do jednego z małżonków.
Masz wątpliwości czy dochody z najmu są wspólne albo jak podejść do podziału majątku związanego z wynajmowaną nieruchomością? Skonsultuj się z adwokatem od spraw rodzinnych.